Το Άγχος Του Αποτελέσματος

Η αιτία της αποτυχίας πολλών εγχειρημάτων είναι το λεγόμενο “άγχος του αποτελέσματος” — η αγωνία για το αν θα πετύχει κάτι, η υπερβολική προσκόλληση στην επιτυχία. Αυτή η στάση μας γεμίζει φόβο και αμφιβολίες και, στο τέλος, είτε δεν λειτουργούμε ορθολογικά και κάνουμε βεβιασμένες κινήσεις, είτε δεν προσπαθούμε καθόλου.

Για παράδειγμα, μου λέει ένας πελάτης:
“Η σημερινή δουλειά μου δεν μου αρέσει καθόλου. Κάθε μέρα που πηγαίνω νιώθω να καταπιέζομαι. Θα ήθελα να ασχοληθώ με κάτι άλλο, αλλά δεν ξέρω αν θα έχει επιτυχία και αν θα μπορέσω να ζήσω από αυτό.”

Είναι φυσιολογικό οι άνθρωποι να κάνουν τέτοιες σκέψεις και σενάρια. Όμως, όταν προσπαθούμε να γίνουμε “μάντεις του μέλλοντος”, κινδυνεύουμε να κάνουμε λάθη και να πάρουμε λανθασμένες αποφάσεις.
“Και πώς ξέρεις ότι θα αποτύχει το εγχείρημά σου;” ρωτώ.
“Κι αν έχει επιτυχία;”
Γιατί πρέπει πάντα να σκεφτόμαστε το αρνητικό σενάριο και να βασίζουμε τις αποφάσεις μας πάνω σε αυτό;

Άλλο παράδειγμα: Μια γυναίκα σκέφτεται να ανοίξει ένα κατάστημα με είδη που κατασκευάζει η ίδια και να δημιουργήσει ένα e-shop για να προωθεί τα προϊόντα της σε όλο τον κόσμο. Και μετά έρχεται εκείνη η “δεύτερη” σκέψη που λέει: “Θα έχει όμως επιτυχία;” Και τελικά δεν κάνει τίποτα!

Το ίδιο μοτίβο μπορεί να συμβεί και με έναν μαθητή που ετοιμάζεται να δώσει πανελλαδικές εξετάσεις και δεν στοχεύει στη σχολή που πραγματικά θέλει, αλλά σε κάτι “ευκολότερο”, επειδή δεν πιστεύει ότι θα τα καταφέρει.

Σε πολλές περιπτώσεις, λοιπόν, το άγχος του αποτελέσματος μας μπλοκάρει από το να προσπαθήσουμε γι’ αυτά που θέλουμε, να διεκδικήσουμε τους στόχους και τα αληθινά μας “θέλω”.

Πώς μπορούμε να το αντιμετωπίσουμε;

1. Να σκεφτούμε λογικά.
Υπάρχουν πάντα πιθανότητες αποτυχίας, όπως και επιτυχίας. Μάντεις του μέλλοντος δεν μπορούμε να γίνουμε. Το μόνο που μπορούμε να κάνουμε είναι μια πραγματικά καλή προσπάθεια: να βάλουμε τα δυνατά μας και να πιστέψουμε στον εαυτό μας.

2. Να προετοιμαστούμε κατάλληλα.
Η προετοιμασία είναι η μήτρα της επιτυχίας. Οι αθλητές το γνωρίζουν καλά — ειδικά όσοι ετοιμάζονται για αγώνες και προπονούνται καθημερινά και σκληρά. Προετοιμασία μπορεί να σημαίνει μελέτη, έρευνα, συζητήσεις με ειδικούς που μπορούν να μας δώσουν πληροφορίες και κατεύθυνση, ή προσωπική εξάσκηση. Το ακατόρθωτο μπορεί να γίνει εφικτό όταν έχουμε σχεδιάσει και προετοιμάσει σωστά τις κινήσεις μας.

3. Να εστιάσουμε στο “εδώ και τώρα”.
Κάθε φορά χρειάζεται να κάνουμε ένα μικρό βήμα προς την επιτυχία, χωρίς να σκεφτόμαστε “τι θα γίνει”. Αν είμαστε καλοί σε αυτό που κάνουμε και φροντίζουμε κάθε στιγμή να δίνουμε τον καλύτερό μας εαυτό, το αποτέλεσμα θα έρθει. (Υπάρχουν βέβαια και αστάθμητοι παράγοντες, αλλά αυτοί υπάρχουν πάντα.)

4. Να έχουμε ένα καθημερινό πρόγραμμα δουλειάς.
Κάθε προσπάθεια χρειάζεται οργάνωση και συνέπεια. Χωρίστε την πορεία σε στάδια και κάντε κάτι κάθε μέρα — ακόμη και για μία ώρα. Δημιουργήστε το προσωπικό σας πλάνο, συζητήστε το με έναν coach και τηρήστε το. Το πλάνο σας δεν πρέπει να είναι ούτε πολύ “χαλαρό” ούτε εξαντλητικό. Πρέπει να είναι ρεαλιστικό, βιώσιμο και να σας οδηγεί σταθερά προς τον στόχο σας.

5. Αποφύγετε τους αρνητικούς ανθρώπους.
Δεν είναι σπάνιο οι άνθρωποι γύρω μας να “μπλοκάρουν” τις δημιουργικές μας ιδέες ή τις πρωτοβουλίες μας — άλλοτε από φόβο, άλλοτε από άγνοια ή φθόνο, κι άλλοτε επειδή νομίζουν πως έτσι “μας προστατεύουν”. Εμπιστευτείτε το ένστικτό σας, βασιστείτε σε δεδομένα και συμβουλευτείτε ειδικούς. Ο δρόμος προς την επιτυχία είναι συχνά μοναχικός, αλλά αξίζει.

6. Διατηρήστε την προσωπική σας παρακίνηση.
Κατά τη διάρκεια της προσπάθειάς σας, είναι κρίσιμο να κρατάτε το ηθικό και τη διάθεσή σας ψηλά. Θυμίζετε συχνά στον εαυτό σας τα δυνατά σας σημεία και τις επιτυχίες σας. Αναλογιστείτε τους στόχους και τα όνειρά σας: γιατί θέλετε να πετύχετε αυτό που σας ενδιαφέρει; Τι θα απολαμβάνετε όταν το καταφέρετε; Πώς θα νιώθετε; Σκεφτείτε την επιτυχία — όχι την αποτυχία. Έτσι θα ενδυναμωθείτε και θα κινητοποιηθείτε.

7. Αναλάβετε προσωπική ευθύνη.
Σταματήστε να γκρινιάζετε, να κατηγορείτε τους άλλους, τις συνθήκες, την οικονομία ή την κυβέρνηση. Σίγουρα όλοι αυτοί οι παράγοντες επηρεάζουν, αλλά σκεφτείτε: “Πού είναι ο εαυτός μου; Τι μπορώ να κάνω εγώ;”
Η αλήθεια είναι πως μπορείτε να κάνετε πολλά, αν πεισμώσετε, δράσετε και αποφασίσετε να κάνετε τη διαφορά — ανεξάρτητα από το τι συμβαίνει γύρω σας. Κάντε την αρχή και θα δείτε!

Όπως έλεγε ο αείμνηστος “γκουρού” της προσωπικής ανάπτυξης Jim Rohn:
“Μην εύχεσαι τα πράγματα να ήταν ευκολότερα· να εύχεσαι εσύ να είσαι καλύτερος. Μη ζητάς λιγότερα προβλήματα, αλλά περισσότερες δεξιότητες και μεγαλύτερη σοφία!”